Newsletter "Stosunków Międzynarodowych"

dostarcza 
Podaj swój adres e-mail:


Prawo Międzynarodowe | Prawa człowieka

   Prawo konfliktów zbrojnych                                                                                                                                                Powrót do Prawo Międzynarodowe
 

Rosjanie w Donbasie- ludność rdzenna?

Autorzy: 
Karolina Mikulska

Społeczność międzynarodowa okrzyknęła separatystyczne roszczenia ludności rosyjskiej w Donbasie jako nielegalne z punktu widzenia prawa międzynarodowego a Rosyjska populacja z okolic Doniecka i Ługańska jest w medialnych przekazach charakteryzowana jednomyślnie jako „mniejszość narodowa”. Federacja Rosyjska ma w tej kwestii odmienne zdanie i coraz częściej wspomina, że Rosjanie we wschodniej Ukrainie to „ludność rdzenna”.

Reprodukcja dyskursu kolonialnego w kontekście retoryki praw człowieka? Uwagi na kanwie »Orientalizmu« Edwarda Saida

Autorzy: 
Przemysław Brzuszczak

Przyjmijmy za Wiktorem Osiatyńskim, iż być może „najpoważniejsze […] wyzwanie wiąże się z uniwersalizmem praw człowieka. Coraz częściej rozlegają się zarzuty, że prawa człowieka zostały narzucone światu przez Zachód wbrew tradycjom i wartościom innych kultur. Zarzut ten należy potraktować poważnie, zwłaszcza w obliczu sporów między Zachodem a światem islamu”[1]. W tym kontekście należałoby sięgnąć po pracę, bez której akademickie spekulacje wydają się najzwyczajniej uboższe. Mowa rzecz jasna o „Orientalizmie” Edwarda Saida, stanowiącym dla tego rodzaju rozważań punkt wyjścia czy zaczepienia.

Więzienia CIA i tortury w Polsce – komentarz do wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

Autorzy: 
Anna Głogowska-Balcerzak

W sprawie dotyczącej tajnych więzień CIA sędziowie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka jednomyślnie uznali, iż Polska naruszyła zakaz tortur oraz szereg innych praw gwarantowanych przez Konwencję, w tym prawo do rzetelnego procesu sądowego oraz prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego. Trybunał wytknął też stronie polskiej brak współpracy.

Wiktor Janukowycz przed Międzynarodowym Trybunałem Karnym? Zbiór refleksji

Autorzy: 
Tomasz Lachowski

Niedawna decyzja ukraińskiego parlamentu o zwróceniu się do Międzynarodowego Trybunału Karnego (MTK) w Hadze o pomoc w pociągnięciu do odpowiedzialności byłego prezydenta Wiktora Janukowycza oraz kilku innych, ważnych funkcjonariuszy państwowych prowokuje szereg pytań i wątpliwości. Pytania odnoszą się przede wszystkim do reakcji samego Trybunału, zwłaszcza w sytuacji, gdy jak dotychczas badane sytuacje przez MTK dotyczą wyłącznie państw afrykańskich. Osobną kwestią jest możliwość faktycznego osądzenia byłej głowy państwa. Jak wiemy, po opuszczeniu Ukrainy Janukowycz przebywa obecnie na terytorium Rosji.

Wojna w Syrii: jak naprawić krzywdę ofiar poważnych naruszeń praw człowieka i prawa humanitarnego?

Autorzy: 
Tomasz Lachowski

Konflikt syryjski wciąż nie doczekał się rozwiązania. Ani zapowiadana przez pewien czas interwencja zbrojna przez Stany Zjednoczone, ani mający zostać zrealizowany międzynarodowy program kontroli zasobów broni chemicznej, wraz z jej późniejszym zniszczeniem, nie przerwały cierpienia ofiar trwającej wojny domowej – ofiar bezpośrednich, ich rodzin oraz tysięcy uchodźców, którzy opuścili lub opuszczają ojczyznę w obawie przed utratą życia lub zdrowia. 

Syria w przededniu interwencji zbrojnej? Podejmowanie decyzji w ramach hierarchii moralności państw

Autorzy: 
Dr Dominika Dróżdź

Popełnianie domniemanych zbrodni międzynarodowych prowadzić może do interwencji humanitarnych przed i w ich trakcie. Zbrodnie międzynarodowe mogą być usprawiedliwiane zgodnie z przepisami prawa międzynarodowego publicznego i karnego. Popełniane przed i w trakcie będą mogły się spotkać z odpowiedzialnością międzynarodową bądź karną. Koncepcja odpowiedzialności za ochronę (responsibility to protect) wskazuje na potrzebę ukarania winnych popełnienia naruszeń prawa podczas interwencji zbrojnych. Interweniujący mogliby postawić sprawców bądź przed międzynarodowe trybunały karne, bądź własnymi sądami krajowymi, np. gdy zarzuty byłyby postawione żołnierzom interweniującym. Uniknąć można zarzutu prowadzenia jednostronnej odpowiedzialności karnej.

Interwencja militarna w Mali. Jak współcześnie rozstrzygnąć kwestię interwencji militarnych na świecie?

Autorzy: 
Dr Dominika Dróżdż

Interwencja humanitarna pozostawała od XIX w. problemem nierozwiązanym, trudnym do usytuowania wśród instytucji prawa międzynarodowego publicznego. W XX w. zaproponowano kilka koncepcji dotyczących interwencji przy użyciu siły zbrojnej. Pierwszą z nich była koncepcja prawa do interwencji humanitarnych autorstwa Bernarda Kouchnera. Koncepcja prawa do interwencji humanitarnej została zastąpiona przez koncepcję odpowiedzialności za ochronę.

Sankcje ukierunkowane w polityce Rady Bezpieczeństwa

Autorzy: 
Tomasz Lachowski

Niedawne wykreślenie Usamy Bin Ladena z listy osób i organizacji objętych sankcjami, które – przypomnijmy - nastąpiło niemal dwa lata po jego śmierci, prowokuje do przyjrzenia się mechanizmom nakładania sankcji przez Radę Bezpieczeństwa NZ (RB), w tym tzw. sankcjom ukierunkowanym.

Rewolucji w sieci nie będzie…

Autorzy: 
Dr Joanna Kulesza

…ale Zimna Wojna o Internet trwa. W Dubaju dobiegły końca obrady Światowej konferencji na rzecz telekomunikacji (World Conference on International Telecommunications - WCIT), agendy Międzynarodowego Związku Telekomunikacyjnego, działającego w ramach ONZ. Jej mandat obejmuje m.in. wypracowywanie reguł wzajemnych rozliczeń usług telekomunikacyjnych w oparciu o Międzynarodowy Regulamin Telekomunikacyjny (ITRs).

Akt agresji a akt terrorystyczny

Autorzy: 
Dr Dominika Dróżdź

Opracowanie ma na celu zarysowanie relacji między aktem terrorystycznym a aktem agresji. Akt terrorystyczny można powiązać z terroryzmem, a akt agresji z pojęciem agresji. Oba pojęcia – agresja i terroryzm doczekały się w ostatnim czasie nowych definicji - w obu przypadkach z uwagi na funkcjonowanie międzynarodowych trybunałów karnych, w pierwszym przypadku stałego Międzynarodowego Trybunału Karnego (MTK), a drugim trybunału z elementem międzynarodowym dla Libanu (STL). W przypadku zbrodni agresji jest to wciąż projekt zbrodni agresji opracowany w trakcie konferencji w Kampali w 2010 r.

Komisje prawdy – nowy rozdział: Brazylia

Autorzy: 
Tomasz Lachowski

Brazylia, jako jeden z ostatnich krajów Ameryki Łacińskiej, zdecydowała się na podjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia zbrodni autorytarnego reżimu i innych poważnych naruszeń praw człowieka z lat 1946-1988, powołując w tym celu Narodową Komisję Prawdy. Fakt ten pozwala na bliższe przyjrzenie się fenomenowi komisji prawdy, tj. oficjalnych niesądowych instytucji państwowych tworzonych na obszarze państw post-konfliktowych lub post-autorytarnych jako środek służący zbadaniu wieloletnich i systemowych naruszeń praw, a także – niejednokrotnie- pojednaniu podzielonego społeczeństwa.

Zbrodnia przeciwko ludzkości w polskim prawie karnym

Autorzy: 
Dr Dominika Dróżdż

Zbrodnia przeciwko ludzkości została po raz pierwszy zamieszczona w kodeksie karnym z 1997 r. Przepis został wprowadzony przez ustawę z 20 maja 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny, ustawy o Policji, ustawy – Przepisy wprowadzające Kodeks Karny oraz ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 98, poz. 626). Jej istotą jest ochrona ludzkości.

Prawo do interwencji humanitarnych

Autorzy: 
Dr Dominika Dróżdź

Ostatnie lata dostarczają przykładów interwencji humanitarnych, podczas których trzeba było podejmować na szeroką skalę działania ratujące ludziom życie bądź zapobiegające zbrodniom przeciwko ludzkości lub zbrodniom ludobójstwa. Jedną z nich była interwencja humanitarna w Libii z 2011. Zagadnienie interwencji humanitarnych budzi wiele kontrowersji, zwłaszcza że zasady i konsekwencje ich prowadzenia nie zostały sprecyzowane.

Handel ludźmi w orzecznictwie trybunałów międzynarodowych (cz. 2)

Autorzy: 
Dr Justyna Jurewicz

Problematyka handlu ludźmi jest przedmiotem regulacji oraz postępowań prowadzonych przed Trybunałami międzynarodowymi. W niniejszej części opracowania oglądowi zostaną poddane najważniejsze przepisy oraz orzeczenia odnoszące się do zachowań mogących odpowiadać analizowanemu zjawisku.

Handel ludźmi w orzecznictwie trybunałów międzynarodowych (cz. 1)

Autorzy: 
Dr Justyna Jurewicz

Problematyka handlu ludźmi jest przedmiotem regulacji oraz postępowań prowadzonych przed Trybunałami międzynarodowymi. W niniejszej części opracowania oglądowi zostaną poddane najważniejsze przepisy oraz orzeczenia odnoszące się do zachowań mogących odpowiadać analizowanemu zjawisku.

Strasburg a dyskryminacja- kolejne przełomowe orzeczenie Trybunału

Autorzy: 
Anna Głogowska-Balcerzak

Kolejne rozstrzygnięcie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka dotyczące problemu dyskryminacji ma szanse stać się przełomem w walce o prawa osób zarażonych wirusem HIV oraz chorych na AIDS. W wyroku Kiyutin przeciwko Rosji Trybunał jednogłośnie zdecydował się rozszerzyć katalog podstaw dyskryminacji na gruncie Konwencji.

Naruszenia praw człowieka na obszarach pozaeuropejskich - odpowiedzialność państw Rady Europy

Autorzy: 
Bartosz Rodak

Wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka[1] w sprawie Al-Saadoon i Mufdhi przeciwko Wielkiej Brytanii[2] wskazuje, w jaki sposób można kwalifikować naruszenia praw człowieka, które mają miejsce poza geograficznym terytorium Europy (w szczególności na terytoriach okupowanych – jak Irak czy Afganistan), dokonywane są przez państwa nie będące stronami Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności[3], ale za które odpowiedzialność ponosić mogą państwa Rady Europy - w tym Polska - obecne w tych miejscach chociażby jako element międzynarodowych kontyngentów wojskowych.

Kara śmierci w USA – paradoks czy ochrona prawa? Sprawa Teresy Lewis

Autorzy: 
Krzysztof Kołaski
Według najnowszych statystyk, Stany Zjednoczone zajmują czołowe miejsce wśród państw stosujących w swojej jurysdykcji prawnej  karę śmierci. Ustępują w tej kategorii jedynie Chinom, Iranowi i Wietnamowi, czyli krajom często określanym jako niedemokratyczne. Szacuje się, że obecnie w USA w tzw.  celach śmierci  przebywa około 4 tysięcy osób.
 
 

Arabska Karta Praw Człowieka - krótka historia

Autorzy: 
Mervat Rimshawi (tłum. Amal El - Maaytah)

Wśród pozostałości fali reform, która rzekomo przeszła przez świat arabski na początku obecnej dekady, znajduje się Arabska Karta Praw Człowieka, przyjęta na szczycie Ligii Państw Arabskich w maju 2004 roku. Karta weszła w życie w marcu 2008 roku po akceptacji dziesięciu krajów: Algerii, Bahrajnu, Jordanii, Libii, Palestyny, Kataru, Arabii Saudyjskiej, Syrii, Zjednoczonych Emiratów Arabskich (ZEA) i  Jemenu.

60-lat Powszechnej Deklaracja Praw Człowieka

Autorzy: 
Tomasz Pawłuszko
Naczelnym celem Organizacji Narodów Zjednoczonych od momentu jej powstania było wyzwanie utrzymania pokoju w stosunkach między narodami. Konsens dotyczący praw człowieka miał w tym kontekście stać się swoistą międzynarodową „umową społeczną”. Zadaniem tej umowy było zabezpieczenie wynegocjowanego przez Narody Zjednoczone katalogu praw jednostki. Powszechna Deklaracja Praw Człowieka miała być więc czymś więcej niż zgodną deklaracją partykularnego programu politycznego.
 

Pokojowy Nobel od 1901 roku

Autorzy: 
PAP
Poniżej pełna lista dotychczasowych laureatów nagrody, przyznawanej od 1901 roku:

Reklama