Newsletter "Stosunków Międzynarodowych"

dostarcza 
Podaj swój adres e-mail:


Indie i Pakistan w stosunkach międzynarodowych. Konflikty, strategie, bezpieczeństwo

Autorzy: 
inf. własna

Bez wątpienia Indie i Pakistan należą do jednych z najważniejszych państw jeśli nie na świecie to przynajmniej w regionie. Nie tylko ze względu na posiadany arsenał jądrowy, mogący doprowadzić do wojny globalnej, ale także za sprawą swojego geograficznego położenia i rozmiaru.

Mimo tego ani Indie, ani Pakistan, ani tym bardziej oba te państwa jednocześnie, nie spotkały się w polskiej literaturze naukowej ostatnich lat z dokładną analizą naukową z zakresu politologii i stosunków międzynarodowych. Próby zmiany tej niekorzystnej sytuacji, dodajmy – udanej – podjęła się dr Agnieszka Kuszewska, adiunkt w Katedrze Polityki Międzynarodowej warszawskiej Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej, która zajmuje się tematyką uwarunkowań geopolitycznych i geostrategicznych regionu Azji Południowej.

Jak słusznie zauważa Autorka (s. 10) „pogrążone w wieloletniej rywalizacji Indie i Pakistan kreują geopolityczną rzeczywistość Azji Południowej, charakteryzującą się z jednej strony przewlekłymi antagonizmami, z drugiej zaś zawieraniem strategicznych sojuszy mających na celu rozbudowę potencjału w obliczu istniejących zagrożeń”. Trudno nie zgodzić się ze stwierdzeniem, że rywalizacja w dużym stopniu wynika z istniejącego po dziś dzień konfliktu o Kaszmir, który kilkukrotnie owocował wojną. W czasach „gorącego pokoju” rejon ten jest areną krwawych zamachów. Nie jest to jednak jedyny problem w relacjach dwustronnych, o czym każdy czytelnik może się przekonać sięgając po niniejszą pracę.

Książka ma 333 strony i podzielona jest na dwie podstawowe części wydzielone przedmiotowo. Część pierwsza koncentruje się na Indiach i Pakistanie. Struktura tego rozdziału jest logiczna – autorka wychodzi od przedstawienia obu państw (Indie – droga do niepodległości i polityka po 1947 roku, Indie w XXI wieku; Pakistan – specyfika powstania i funkcjonowania, główne problemy współcześnie) kierując się następnie do części wspólnej, a więc stosunków indyjsko-pakistańskich jako klucza do regionalnej stabilizacji. Autorka przedstawiła gospodarczą i polityczno-strategiczną pozycję Indii w rejonie i świecie oraz problemy dla spójności tego państwa. W odniesieniu do Pakistanu szczególnie istotny jest fragment dotyczący kreowania państwowej tożsamości, szczególnie przez pryzmat religii. W odniesieniu do relacji wzajemnych, nie zabrakło przedmiotów sporu – Autorka nie ograniczyła się na szczęście tylko do najbardziej oczywistego, a więc wspomnianego Kaszmiru, poddając analizie również inne.

Część druga koncentruje się na aktorach zewnętrznych, to jest na Chinach i Stanach Zjednoczonych. W przypadku tego pierwszego autorka odnosi się do relacji Waszyngtonu z obu państwami, zarówno w perspektywie historycznej jak i współcześnie. W odniesieniu do Chin przedmiotem analizy są wyznaczniki chińsko-pakistańskiej „przyjaźni na każdą pogodę” oraz trudne relacje indyjsko-chińskie, które znajdują się między rywalizacją a współpracą.

Podsumowując, książkę doktor Kuszewskiej należy uznać za bez wątpienia godną polecenia. Omawia ona w sposób fachowy, kompetentny i niezwykle drobiazgowy elementy istotnego regionu, który stanowi – chociażby ze względu na dostęp do broni jądrowej – znaczący składnik współczesnego systemu międzynarodowego. Pomimo naukowego charakteru jest zrozumiała nawet dla niewprawionego w meandry regionu czytelnika.

Spis treści


Wprowadzenie

Część I
Indie i Pakistan: główni aktorzy południowoazjatyckiej sceny
1. Indie na drodze do mocarstwowości
1.1. Droga do niepodległości i polityka po 1947 roku
1.2. Indie w XXI wieku: atuty, wyzwania i zagrożenia
2. Pakistan: między dyktaturą a demokracją
2.1. Specyfika powstania i funkcjonowania Pakistanu
2.2. Główne problemy dzisiejszego Pakistanu
3. Relacje Indie–Pakistan jako klucz do regionalnej stabilizacji
3.1. Kaszmir i inne kwestie sporne
3.2. Afganistan jako element rywalizacji indyjsko-pakistańskiej
3.3. Czynniki sprzyjające deeskalacji stosunków indyjsko-pakistańskich w XXI wieku

Część II
USA i Chiny w Azji Południowej
4. Indie i Pakistan w polityce Stanów Zjednoczonych
4.1. USA–Pakistan: historia przymusowego sojuszu
4.2. Stosunki amerykańsko-indyjskie a bezpieczeństwo regionalne
5. Indie i Pakistan w chińskiej koncepcji bezpieczeństwa
5.1. Wyznaczniki chińsko-pakistańskiej „przyjaźni na każdą pogodę”
5.2. Chiny i Indie: azjatyckie potęgi między rywalizacją a współpracą
Zakończenie

Tags:

Reklama